İran’da Siyasi Yapı ve 26 Şubat Seçimleri

İran’da, 26 Şubat’ta Uzmanlar Meclisi ve parlamento seçimleri var. Seçimlere katılmak isteyen adayların yeterliliğini denetleyen Anayasayı Koruyucular Konseyi’nin (AKK) reformcu adaylardan sadece yüzde 1’ine adaylık izni verdi ve bu kararın İran’da seçim sonuçlarına muhtemel etkileri olacak. İran’da ‘reformcular ve muhafazakarlar’ diye iki ana kesim var.

iran cumhurbaşkanı ruhani
İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani

İran’ın en üst otoritesi olan dini lider Ayetullah Ali Hamaney ise Anayasayı Koruyucular Konseyi’ne (AKK) destek veriyor. İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ise AKK’nin kararlarını eleştiriyor.

(Birçok reformcu adayın reddedilmesinin yanında, İran devrim lideri Ayetullah Ruhullah Humeyni’nin torunu Ayetullah Hasan Humeyni de adaylık başvurusu reddedilenler arasında.)

Ayetullah Ali Hamaney, Anayasayı Koruyucular Konseyi’nin yıpratılmaması gerektiğini savunarak, “Dünyanın hiçbir yerinde karar verici merkezler, rejimin esaslarını kabul etmeyenlerin yolunu açmaz” ifadelerini kullandı. Yani Hamaney diyor ki, reformcular İran rejimi için tehlikeli, AKK’nin reformcuları engellenmesi doğrudur.

İran Cumhurbaşkanı Ruhani Anayasayı Koruyucular Konseyi’ni sert bir şekilde eleştiriyor ama AKK’nin kararlarını değiştirme gibi bir durum söz konusu değil.

İranlı gazeteci ve Uluslararası İlişkiler Uzmanı Ali Efşari’ye göre Ruhani liderliğindeki reformcular mecliste çoğunluğu sağlasa bile, meclisin çıkardığı kanunları denetleyen AKK’nın, reformcuların geçirmek istediği kanunlara onay vermeyeceğini söylüyor.

İran’ın Dış Politikasını Kim Belirliyor?
İran’da Meclisin yapısı hangi kanat adına değiştirilirse değiştirilsin, İran’ın dış siyasetinin değişmeyeceği söyleniyor. İran’da dış politikadaki asli karar alıcı Dışişleri Bakanlığıyla birlikte Rehber (Dini lider Hamaney), Devrim Muhafız Kuvvetleri ve Milli Güvenlik Konseyi. Meclisin de Dışişleri Bakanlığı üzerindeki etkisi sınırlı. Ama dış politikada asıl belirleyici faktör dini lider Hamaney.

iranda siyasi yapı
Görsel: Anadolu Ajansı

Kaynak: 
http://www.dunyabulteni.net/dunya/353412/irandaki-secim-tartismalari-suruyor
http://aa.com.tr/tr/dunya/muhafazakarlardan-cumhurbaskani-ruhaniye-tepki/512956

Siz ne düşünüyorsunuz?